5 dự báo thị trường lao động đến năm 2030

Bức tranh thị trường lao động Hà Nội đến năm 2030 sẽ gắn liền với cả xu hướng kinh tế toàn cầu lẫn chiến lược phát triển của Việt Nam.

Hà Nội đang bước vào giai đoạn già hóa nhanh, tỉ lệ người trên 60 tuổi tăng mạnh khiến nhu cầu lao động trong các dịch vụ chăm sóc sức khỏe, an sinh xã hội, và công nghệ y tế tăng đáng kể. Ảnh: Quỳnh Chi

Báo cáo Thực trạng và xu hướng của việc thực hiện chính sách bảo hiểm thất nghiệp gắn với công tác giải quyết việc làm mới được Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội ban hành. Trong đó, Trung tâm đưa ra dự báo thị trường lao động Hà Nội đến năm 2030 và cho rằng thị trường lao động Hà Nội sẽ gắn liền với cả xu hướng kinh tế toàn cầu lẫn chiến lược phát triển của Việt Nam.

Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội đặc biệt lưu ý một số khía cạnh chính.

Sự dịch chuyển cơ cấu ngành nghề sâu sắc

Đến năm 2030, lao động trong các ngành công nghiệp truyền thống như may mặc, da giày, lắp ráp điện tử... sẽ giảm dần tỉ trọng do tự động hóa và chuyển dịch sản xuất sang các địa phương khác có chi phí thấp hơn. Ngược lại, các ngành kinh tế số, công nghiệp sáng tạo, năng lượng tái tạo, công nghệ y tế và dịch vụ chăm sóc sức khỏe dự kiến tăng trưởng mạnh. Điều này phản ánh sự chuyển dịch từ “lao động thâm dụng sức lao động” sang “lao động thâm dụng chất xám” với nhu cầu lớn về nhân lực chất lượng cao.

Bùng nổ các mô hình việc làm linh hoạt

Làm việc từ xa, freelance, hoặc lao động qua nền tảng (Grab, Be, ShopeeFood, Upwork...) sẽ ngày càng chiếm tỉ trọng cao trong tổng lực lượng lao động, đặc biệt là nhóm trẻ. Điều này vừa mở ra cơ hội việc làm đa dạng, vừa tiềm ẩn rủi ro về thiếu bảo vệ pháp lý, không có hợp đồng lao động dài hạn và khó tiếp cận an sinh xã hội.

Sự nổi lên của trí tuệ nhân tạo trong quản trị nhân lực

AI sẽ không chỉ thay đổi bản chất công việc, mà còn tác động mạnh đến cách thức tuyển dụng, đánh giá và đào tạo lao động. Doanh nghiệp sẽ sử dụng hệ thống phân tích dữ liệu để dự báo nhu cầu nhân sự, sàng lọc ứng viên và theo dõi hiệu suất. Người lao động buộc phải xây dựng hồ sơ năng lực số (digital profile) và duy trì uy tín cá nhân trên nền tảng trực tuyến để nâng cao khả năng được tuyển dụng.

Tác động của già hóa dân số và di cư lao động

Hà Nội đang bước vào giai đoạn già hóa nhanh, tỉ lệ người trên 60 tuổi tăng mạnh đến năm 2030. Điều này khiến nhu cầu về lao động trong các dịch vụ chăm sóc sức khỏe, an sinh xã hội, và công nghệ y tế tăng đáng kể. Đồng thời, thành phố tiếp tục là điểm đến của lao động trẻ từ các tỉnh khác, tạo ra áp lực lớn lên hạ tầng đô thị, nhà ở và dịch vụ công, nhưng cũng giúp bổ sung nguồn cung lao động dồi dào.

Hà Nội đang bước vào giai đoạn già hóa nhanh khiến nhu cầu lao động trong các dịch vụ chăm sóc sức khỏe, an sinh xã hội, và công nghệ y tế tăng đáng kể. Ảnh: Quỳnh Chi

Khoảng cách kỹ năng và nguy cơ bất bình đẳng

Nếu hệ thống giáo dục – đào tạo không kịp thời thích ứng, thị trường lao động có thể rơi vào tình trạng “thừa thầy thiếu thợ” hoặc ngược lại “thừa lao động giản đơn nhưng thiếu chuyên gia kỹ thuật cao”. Khoảng cách giữa nhóm lao động có kỹ năng số cao và nhóm lao động phổ thông sẽ ngày càng rõ rệt, kéo theo nguy cơ bất bình đẳng thu nhập và cơ hội.

Trên cơ sở 5 dự báo đó, Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội cho rằng Thành phố Hà Nội cần xây dựng chiến lược phát triển nguồn nhân lực đến 2030 với ba trọng tâm:

Đẩy mạnh đào tạo kỹ năng số đại chúng nhằm phổ cập kiến thức công nghệ cơ bản cho mọi nhóm lao động.

Thúc đẩy hợp tác công – tư trong đào tạo để gắn kết trường học, doanh nghiệp và nhà nước trong việc dự báo nhu cầu nhân lực và xây dựng chương trình phù hợp.

Cải cách hệ thống an sinh xã hội để bao phủ cả lao động phi chính thức, lao động và việc làm linh hoạt, qua đó đảm bảo “không ai bị bỏ lại phía sau” trong quá trình chuyển đổi số.

Theo báo Lao động