Chọn ngành nghề thời AI: Đừng chạy theo tâm lý đám đông

AI và chuyển đổi số đang làm thay đổi thị trường lao động, đặt ra yêu cầu mới trong hướng nghiệp và lựa chọn ngành nghề của học sinh.

Học sinh TPHCM tham gia chương trình hướng nghiệp, tìm hiểu ngành nghề và những thay đổi của thị trường lao động trong bối cảnh AI phát triển. Ảnh: Chân Phúc

Ngày 5.10, tại Trường THPT Võ Thị Sáu (phường Gia Định, TPHCM), Chương trình hướng nghiệp “Cùng bạn chọn ngành nghề trong kỷ nguyên số” năm học 2026-2027 được khai mạc.

Chương trình đồng thời được tổ chức tại An Giang và Đồng Tháp, mở đầu cho chuỗi hoạt động hướng nghiệp dự kiến triển khai tại 450 trường, cơ sở giáo dục ở TPHCM và các tỉnh Đồng Nai, Tây Ninh, Vĩnh Long, An Giang, Đồng Tháp, Lâm Đồng từ nay đến cuối tháng 12.2026.

Hướng nghiệp không chỉ là chọn trường, chọn ngành

Ông Lê Thắng Lợi - Giám đốc Trung tâm Phát triển Giáo dục và Đào tạo phía Nam, Bộ Giáo dục và Đào tạo - cho rằng, trong bối cảnh khoa học, công nghệ, chuyển đổi số và đặc biệt là trí tuệ nhân tạo phát triển mạnh mẽ, thế giới nghề nghiệp cũng đang thay đổi nhanh chóng.

Theo ông Lợi, hướng nghiệp hiện nay không thể chỉ dừng ở việc giới thiệu ngành học, trường học hay cung cấp thông tin tuyển sinh. Học sinh cần được hỗ trợ để hiểu bản thân, hiểu nghề, nắm bắt xu hướng thị trường lao động và xác định những năng lực cần chuẩn bị cho tương lai.

“Không có một đáp án chung cho tất cả và cũng không có một ngành nghề tốt nhất cho mọi người. Điều quan trọng là mỗi em phải từng bước hiểu chính mình, hiểu nghề mình lựa chọn và hiểu những gì mình cần chuẩn bị ngay từ hôm nay” - ông Lợi nhấn mạnh.

Thực tế, sự phát triển của công nghệ và AI đang tạo ra những vị trí việc làm mới, đồng thời làm thay đổi tính chất, phương thức thực hiện của nhiều công việc hiện hữu. Người lao động vì thế phải liên tục cập nhật kiến thức, kỹ năng công nghệ và khả năng thích ứng.

Điều này cũng đặt ra yêu cầu mới đối với hoạt động hướng nghiệp trong trường phổ thông. Thay vì chỉ cung cấp danh sách ngành nghề hay thông tin tuyển sinh, học sinh cần được tiếp cận thông tin về nhu cầu nhân lực, xu hướng thị trường lao động và những thay đổi của từng lĩnh vực dưới tác động của công nghệ.

Hướng nghiệp tại 450 trường, cơ sở giáo dục

Theo ban tổ chức, chương trình năm học 2026-2027 kéo dài từ ngày 5.10 đến 30.12, dự kiến triển khai tại 450 trường, cơ sở giáo dục.

Tại các chương trình, học sinh được trao đổi trực tiếp với chuyên gia, nhà giáo dục và đại diện các cơ sở đào tạo về lựa chọn ngành nghề, trường học, bậc đào tạo cũng như yêu cầu về năng lực của từng lĩnh vực.

Các hoạt động cũng hướng đến hỗ trợ học sinh nhận diện năng lực, sở thích và mục tiêu cá nhân, từ đó xây dựng kế hoạch học tập, rèn luyện kỹ năng và chuẩn bị cho quá trình lựa chọn nghề nghiệp sau THPT.

Ông Lê Thắng Lợi cho hay, Bộ Giáo dục và Đào tạo ban hành Thông tư số 16/2026/TT-BGDĐT quy định về hướng nghiệp và phân luồng trong giáo dục.

Theo đó, hoạt động hướng nghiệp hướng tới giúp học sinh nhận diện năng lực, sở thích; tiếp cận thông tin về ngành nghề, cơ hội việc làm và xu hướng thị trường lao động; đồng thời phát triển kỹ năng lựa chọn nghề nghiệp và khả năng thích ứng trước những thay đổi của xã hội.

Theo ông Lợi, mục tiêu quan trọng là giúp học sinh có thêm thông tin chính xác, khách quan để trả lời những câu hỏi như bản thân phù hợp ngành nào, nên lựa chọn ngành yêu thích hay ngành có nhiều cơ hội việc làm, lựa chọn đại học hay học nghề và AI sẽ tác động thế nào đến công việc trong tương lai.

“Hiểu mình để chọn đúng. Hiểu nghề để đi đúng. Làm chủ công nghệ để thích ứng. Không ngừng học hỏi để tạo dựng tương lai”, ông Lợi gửi gắm tới học sinh.

Báo Lao động

CÁ NHÂN CÓ NHU CẦU TƯ VẤN HƯỚNG NGHIỆP VUI LÒNG ĐĂNG KÝ:

Loading ...